Pasek boczny artykułu

Pobieranie
PL EN (English)
Statystyczny
Read Counter : 71 Pobieranie : 52

Treść głównego artykułu

Abstrakt

W artykule poruszono kwestię form wsparcia dostępnych w doświadczeniu żałoby po samobójstwie osoby bliskiej oraz wpisanych w nie barier. Badanie przeprowadzono
w paradygmacie interpretatywno-konstruktywistycznym. Na podstawie autoetnograficznych zapisów zidentyfikowano trzy wymiary wsparcia – formalny, nieformalny i pozaformalny. Wyniki wskazują, że ograniczenia kompetencyjne, proceduralne i społeczne oddziałują na efektywność wsparcia, a jednocześnie inicjatywy oddolne, takie jak kręgi żałoby czy Death Café, mogą kompensować jego niedostatki i przywracać jednostce prawo do narracji, poczucia przynależności i społecznego uznania straty. Wyniki podkreślają konieczność integracji systemu postwencji, rozwoju kompetencji profesjonalistów oraz propagowania grief literacy w społeczeństwie.

Słowa kluczowe

żałoba po samobójstwie, autoetnografia, poradnictwo w żałobie, postwencja

Szczegóły artykułu

Licencja

Autor/współautor upoważniony przez pozostałych współautorów do ich reprezentowania (autor korespondencyjny) zgłoszonego „utworu” oświadcza, że przysługują mu autorskie prawa do utworu, które nie są ograniczone w zakresie objętym niniejszym oświadczeniem. Utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza praw autorskich innych osób, ani nie jest ograniczony prawami na rzecz osób trzecich. Utwór nie był wcześniej publikowany pod tym samym lub innym tytułem, nie stanowi również części innej publikacji. Utwór nie jest obecnie przedmiotem postępowania w innym wydawnictwie.

Autor/Współautor zgłasza utwór do publikacji w czasopiśmie „Studia Poradoznawcze” i tym samym potwierdza, że:

  1. Utwór został przygotowany zgodnie z zasadami edytorskimi obowiązującymi w czasopiśmie.
  2. Utwór zawiera informacje o źródłach finansowania badań, które stanowiły podstawę jego opracowania.
  3. Wyraża zgodę na przekazanie utworu do podwójnej recenzji, na podstawie której redakcja podejmie decyzję o przyjęciu lub odrzuceniu utworu do publikacji.
  4. Wyraża zgodę na dokonanie przez redakcję koniecznych zmian utworu wynikających z opracowania redakcyjnego.
  5. Zobowiązuje się do niezwłocznego dokonania korekty autorskiej utworu, po jego akceptacji przez redakcję. Niedokonanie korekty autorskiej w terminie 14 dni od daty otrzymania materiałów, traktowane będzie za zgodę na wydanie utworu w postaci przekazanej do korekty.

Autor/Współautor udziela Dolnośląskiej Szkole Wyższej nieodpłatnej, nieograniczonej terytorialnie i czasowo nieodpłatnej licencji niewyłącznej na korzystanie z utworu pod warunkiem jego przyjęcia do opublikowania w czasopiśmie „Studia Poradoznawcze”, na następujących polach eksploatacji:

  1. Utrwalanie, zwielokrotnianie i wytwarzanie egzemplarzy utworu techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową i zapisu elektronicznego.
  2. Orotu oryginałem albo egzemplarzami, na których utwór utrwalono: wprowadzanie do obrotu, sprzedaż, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy, publiczne wystawienie, wyświetlenie, a także publiczne udostępnianie utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym, również w sieci Internet.
  3. Włączenie utworu w skład utworu zbiorowego.
  4. Tłumaczenia na inne języki i rozpowszechniania tych tłumaczeń.

Autor/Współautor wyraża zgodę na udostępnianie utworu przez Dolnośląską Szkołę Wyższą na licencji:
Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe,
której pełny tekst dostępny jest na stronie internetowej: https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/legalcode

Jak cytować
Świerczek, P. (2025). Między instytucją a wspólnotą. Autoetnograficzne studium form wsparcia w żałobie suicydalnej. Studia Poradoznawcze/Journal of Counsellogy, 14, 69-90, 207. https://doi.org/10.34862/sp.2025.3

Referencje

  1. Ariès, P. (1974). Western attitudes toward death: From the Middle Ages to the present. Johns Hopkins University Press.
  2. Breen, L. J., Kawashima, D., Joy, K., Cadell, S., Roth, D., Chow, A., & Macdonald, M. E. (2022). Grief literacy: A call to action for compassionate communities. Death Studies, 46(2), 425–433. https://doi.org/10.1080/07481187.2020.1739780
  3. Chakraborty, S., & Halder, S. (2018). Psychological sequelae in suicide survivors: A brief overview. Indian Journal of Social Psychiatry, 34(2), 105–110. https://doi.org/10.4103/ijsp.ijsp_57_17
  4. Chojnacka, A. (2021). Poradnictwo w żałobie (grief counselling) dla kobiet doświadczających straty prokreacyjnej [Grief counselling for women experiencing reproductive loss]. Journal of Counsellogy, 10, 179. https://doi.org/10.34862/sp.2021.10
  5. Czerkawska, A. (2009). Poradnictwo w perspektywie egzystencjalizmu [Counselling: An existential perspective]. In A. Kargulowa (Ed.), Poradoznawstwo – kontynuacja dyskursu [Counsellogy – the discourse continues] (pp. 125–145). Wydawnictwo Naukowe PWN.
  6. Death Education for Palliative Psychology (DE4PP). (2019). Report on background about palliative care and death education in each country (Project No. 2019-1-IT02--KA203-063243, I/O 2) [Report]. Erasmus+ Programme, European Commission.
  7. Di Nola, A. M. (2006). The triumph of death: An anthropology of mourning. Universitas.
  8. Doughty, K. (2018). Therapeutic landscapes. In P. Howard, I. Thompson, E. Waterton, & M. Atha (Eds.), The Routledge companion to landscape studies (2nd ed., pp. 341–353). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315195063
  9. Eckerd, L. M. (2009). Death and dying course offerings in psychology: A survey of nine Midwestern states. Death Studies, 33(8), 762–770. https://doi.org/10.1080/07481180902961211
  10. Golembiewski, J. A. (2016). Salutogenic architecture in healthcare settings. In M. B. Mittelmark, S. Sagy, & M. Eriksson (Eds.), The handbook of salutogenesis (p. 267). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-04600-6_26
  11. Held, V. (2005). The ethics of care: Personal, political, and global. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/0195180992.001.0001
  12. Honneth, A. (1996). The struggle for recognition: The moral grammar of social conflicts. Polity Press.
  13. Jeleń-Kubalewska, E. (2019). Cierpienie i śmierć jako współczesny performans medialny. Perspektywa performatyczna [Suffering and death as contemporary media performance: A performative perspective]. Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
  14. Jordan, J. R. (2015). Grief after suicide: The evolution of suicide postvention. In J. M. Stillion & T. Attig (Eds.), Death, dying, and bereavement: Contemporary perspectives, institutions, and practices (pp. 349–362). Springer Publishing Company. https://doi.org/10.1891/9780826171429.0025
  15. Jordan, J. R. (2017). Postvention is prevention – The case for suicide postvention. Death Studies, 41(10), 614–621. https://doi.org/10.1080/07481187.2017.1335544
  16. Jordan, J. R., & Neimeyer, R. A. (2003). Does grief counselling work? Death Studies, 27, 770–786. https://doi.org/10.1080/713842360
  17. Kacperczyk, A. (2014). Autoetnografia – technika, metoda, nowy paradygmat? O metodologicznym statusie autoetnografii [Autoethnography – technique, method, new paradigm? On the methodological status of autoethnography]. Review of Qualitative Sociology, 10(3), 32–67. https://doi.org/10.18778/1733-8069.10.3.03
  18. Kargulowa, A. (2016). Nurt krytyczny w poradoznawstwie [The critical current in counsellogy]. In B. J. Ertelt, J. Górna, & D. Kukla (Eds.), Wybrane aspekty doradztwa zawodowego na przestrzeni życia człowieka (pp. 73–94). Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie.
  19. Komenda Główna Policji. (2017). Zamachy samobójcze od 2017 roku [Suicides since 2017]. https://statystyka.policja.pl/st/wybranestatystyki/zamachysamobojcze/63803,Zamachy-samobojcze-od-2017-roku.html (Retrieved 18 October 2025).
  20. Laub, D. (1992). Bearing witness, or the vicissitudes of listening. In S. Felman & D. Laub (Eds.), Testimony: Crises of witnessing in literature, psychoanalysis, and history (pp. 57–74). Routledge.
  21. Lipsky, M. (1981). Street-level bureaucracy: Dilemmas of the individual in public services. Michigan Law Review, 79, 812. https://doi.org/10.2307/1960475
  22. Łuszczuk, W. (2008). Normatywny i interpretacyjny paradygmat w badaniach pedagogicznych [Normative and interpretative paradigms in pedagogical research]. Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Humanitas, 3, 23–24.
  23. Marinković, D., & Ristić, D. (2024). Gaze and norm: Foucault’s legacy in sociology. Foucault Studies, 36, 285–287. https://doi.org/10.22439/fs.i36.7219
  24. Marek, S., & Oexle, N. (2024). Supportive and non-supportive social experiences following suicide loss: A qualitative study. BMC Public Health, 24, 1190.
  25. McKerron, M. (2003). Neo-tribes and traditional tribes: Identity construction and interaction of tourists and highland people in a village in Northern Thailand. Chiang Mai University.
  26. McKinnon, J. M., & Chonody, J. (2014). Exploring the formal supports used by people bereaved through suicide: A qualitative study. Social Work in Mental Health, 12, 240–243. https://doi.org/10.1080/15332985.2014.889637
  27. Parkes, C. M. (1980). Bereavement counselling: Does it work? British Medical Journal, 281(6232), 36. https://doi.org/10.1136/bmj.281.6232.3
  28. Pettersen, T. (2011). The ethics of care: Normative structures and empirical implications. Health Care Analysis, 19(1), 56–57. https://doi.org/10.1007/s10728-010-0163-7
  29. Pilecka, B. (2016). Różne strony procesu żałoby [Different aspects of the grieving process]. Rocznik Filozoficzny Ignatianum, 22(1), 146–171.
  30. Pitman, A. L., Rantell, K., Moran, P., Sireling, L., Marston, L., King, M., & Osborn, D. (2017). Support received after bereavement by suicide and other sudden deaths: A cross-sectional UK study of 3432 young bereaved adults. BMJ Open, 7(5). https://doi.org/10.1136/bmjopen-2016-014487
  31. Ross, V., Kõlves, K., & De Leo, D. (2021). Exploring the support needs of people bereaved by suicide: A qualitative study. OMEGA – Journal of Death and Dying, 82(4), 633–642.
  32. Rudnik, M. (Ed.). (2019). Kręgi na wodzie. Widzę – rozumiem – działam [Circles on the water: I see – I understand – I act]. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej.
  33. Shneidman, E. S. (2001). Comprehending suicide: Landmarks in 20th-century suicidology. American Psychological Association.
  34. Siarkiewicz, E. (2010). Przesłonięte obszary poradnictwa: Realia – iluzje – ambiwalencje [Obscured areas of counselling: Realities – illusions – ambivalences]. Uniwersytet Zielonogórski.
  35. Smith, C. P. (2017). First, do no harm: Institutional betrayal and trust in health care organisations. Journal of Multidisciplinary Healthcare, 10, 139–140. https://doi.org/10.2147/JMDH.S125885
  36. Song, L., Son, J., & Lin, N. (2011). Social support. In J. Scott & P. Carrington (Eds.), The SAGE handbook of social network analysis. SAGE.
  37. Stroebe, M., Schut, H., & Boerner, K. (2017a). Cautioning health-care professionals: Bereaved persons are misguided through the stages of grief. OMEGA – Journal of Death and Dying, 74(4), 467–468. https://doi.org/10.1177/00302228176918
  38. Stroebe, M., Schut, H., & Boerner, K. (2017b). Models of coping with bereavement: An updated overview. Studies in Psychology, 38(3), 584–590. https://doi.org/10.1080/02109395.2017.1340055
  39. Testoni, I., Ronconi, L., Orkibi, H., Biancalani, G., Raccichini, M., Franchini, L., Keisari, S., Bucuta, M., Cieplinski, K., Wieser, M., & Varani, S. (2023). Death education for palliative care: The impact of a death education course for Italian university students. Behavioral Sciences, 13(2), 182. https://doi.org/10.3390/bs13020182
  40. Towers, L., Reed, K., & Balazs, A. (2023). “It would be quite good if there was somewhere that just did everything”: Perspectives on death administration following a bereavement. Bereavement, 2(1), 3. https://doi.org/10.54210/bj.2023.1114
  41. Ulrich, R. S. (1997). A theory of supportive design for healthcare facilities. Journal of Healthcare Design, 9, 53–58.
  42. Walsh, F., & McGoldrick, M. (1998). A family systems perspective on loss, recovery and resilience. In F. Walsh & M. McGoldrick (Eds.), Living beyond loss: Death in the family. W. W. Norton & Company.
  43. Walter, T. (2000). Grief narratives: The role of medicine in the policing of grief. Anthropology & Medicine, 7(1), 3. https://doi.org/10.1080/136484700109377
  44. Walter, T. (2010). Grief and culture: A checklist. Bereavement Care, 29(2), 1. https://doi.org/10.1080/02682621003707431
  45. Welsh Government. (2024). Responding to people bereaved, exposed or affected by suicide. National Advisory and Liaison Service (NALS) Cymru.
  46. Wieser, M. A., & Leitner, A. (2020). Stan wiedzy na temat opieki paliatywnej oraz edukacji na temat śmierci w krajach współpracujących [State of knowledge on palliative care and death education in cooperating countries] (K. M. Ciepliński, Trans.). University of Klagenfurt.
  47. World Health Organization. (2021). World health statistics 2021: Monitoring health for the SDGs, Sustainable Development Goals.